W ostatnich latach meble z PRL-u zyskały na popularności, stając się przedmiotem pożądania dla wielu miłośników retro. Dzięki ich wyjątkowemu designowi i solidnemu wykonaniu, meble z tamtych lat wracają do łask, zdobiąc wnętrza nowoczesnych mieszkań. W tym artykule przedstawiamy katalog najbardziej rozpoznawalnych mebli z epoki PRL, których warto szukać w komisach meblowych.
Skąd zainteresowanie designem z epoki PRL
Wzrost popularności mebli z lat 60. i 70. XX wieku nie jest przypadkowy. Fabryki meblarskie tamtych czasów stosowały konstrukcje z litego drewna, co gwarantowało trwałość przekraczającą kilkadziesiąt lat. Projektanci tacy jak Józef Chierowski czy Roman Modzelewski wprowadzali nowatorskie formy, łączące funkcjonalność z estetyką. Współczesne odwołania do mody na meble z lat 70. i 80. potwierdzają, że rozwiązania sprzed dekad harmonijnie wpasowują się w dzisiejsze aranżacje.
Fotel Zajączek (typ 300-177)
Fotel Zajączek to prawdziwy symbol designu z PRL-u. Jego nazwa nawiązuje do charakterystycznych nóżek, które przypominają zajęcze uszy. Fotel typu 300-177, zaprojektowany przez Józefa Chierowskiego, cieszy się niesłabnącą popularnością dzięki swojej wygodzie i funkcjonalności. Model ten produkowano w fabryce mebli giętych w Radomsku, wykorzystując technologię gięcia drewna bukowego. Tapicerka wykonywana była z tkanin welurowych w kolorach charakterystycznych dla lat 60. – ciemnej zieleni, bordo, musztardowej żółci. Mechanizm rozkładania fotela umożliwiał przekształcenie go w wąską leżankę, co zwiększało jego praktyczne zastosowanie w małych mieszkaniach blokowskich.
Fotel Lisek (typ 300-190)
Kolejnym meblem z PRL-u, który zasługuje na uwagę, jest Fotel Lisek. Ten model (typ 300-190) to kolejne dzieło Józefa Chierowskiego, które zdobiło polskie domy w latach 60. i 70. XX wieku. Charakteryzuje się on oryginalną, lekką formą, która wprowadza nieco zmysłowości do wnętrza. Jego delikatne linie i wyprofilowane oparcie sprawiają, że Fotel Lisek jest jednym z bardziej pożądanych mebli z epoki PRL. W odróżnieniu od Zajączka, Lisek posiadał bardziej zaokrąglone kształty i niższe oparcie, co nadawało mu kobiecego charakteru. Konstrukcja opierała się na sprężynach falowych, a siedzisko wypełniano pianką poliuretanową – materiałem stosunkowo nowym w polskim meblarstwie tamtych lat.
Fotel RM58
Fotel RM58 to dzieło Romana Modzelewskiego, które stanowi prawdziwe arcydzieło polskiego wzornictwa. Zaprezentowany po raz pierwszy w 1958 roku na Międzynarodowych Targach Poznańskich, wyróżnia się nowatorskim kształtem i materiałami, takimi jak włókno szklane. Skorupa fotela była formowana metodą laminowania, co w czasach dominacji drewna i stali stanowiło technologiczną rewolucję. Dzięki swojemu futurystycznemu designowi i wyjątkowej konstrukcji Fotel RM58 zyskał uznanie międzynarodowe – otrzymał nagrodę na wystawie w Brukseli. Współcześnie oryginalne egzemplarze z pieczęcią fabryczną osiągają na aukcjach ceny sięgające kilkunastu tysięcy złotych.
Krzesło Grzybek (typ 200-190)
Krzesło Grzybek to kolejny symbol PRL-u, którego warto poszukać w komisach meblowych. Ten model (typ 200-190) został zaprojektowany przez Mieczysława Puchałę i zdobił niejedno polskie mieszkanie w latach 60. i 70. XX wieku. Charakterystyczne okrągłe siedzisko i niskie oparcie sprawiają, że Krzesło Grzybek to nie tylko wygodny, ale i stylowy dodatek do każdego wnętrza. Jego prosta, a zarazem oryginalna forma czyni go doskonałym wyborem dla miłośników designu z epoki PRL. Nogi wykonywano z drewna bukowego barwionego na orzech lub tek, a tapicerkę obszywano tkaniną z charakterystycznymi geometrycznymi wzorami. Krzesło produkowane było w zakładach w Jasienicy, które specjalizowały się w technologii gięcia drewna na parze.
Krzesło Patyczak (typ A-5910)
Krzesło Patyczak to kolejny mebel, który warto szukać w komisach meblowych. Jego nazwa nawiązuje do charakterystycznych, smukłych nóżek, które przypominają patyczaki. Krzesło typu A-5910, zaprojektowane przez Witolda Szolginia, łączy w sobie elegancję z wyjątkowym designem. To mebel, który z pewnością przyciągnie wzrok każdego gościa i doda charakteru każdemu wnętrzu. Nogi krzesła zwężały się ku dołowi i kończyły metalowymi lub plastikowymi nasadkami, chroniącymi drewno przed uszkodzeniami. Oparcie często było ażurowe, z wypukłymi listwami układającymi się w pionowe lub skośne pasy. Krzesło Patyczak stanowiło uzupełnienie zestawów mebli pokojowych, ale świetnie sprawdzało się także jako samodzielny element aranżacji przy stolikach kawowych.
Stolik Jamnik
Stolik Jamnik to mebel z PRL-u, który zdobił wiele polskich domów w tamtych czasach. Jego nazwa wzięła się od charakterystycznych nóżek, przypominających jamnika. Stolik Jamnik to nie tylko praktyczny dodatek do każdego wnętrza, ale także prawdziwy rarytas dla miłośników retro. W komisach meblowych warto poszukać oryginalnych egzemplarzy tego niezwykłego mebla. Blat wykonywano najczęściej z forniru orzechowego lub tekowego, nabłyszczanego na wysoki połysk. Nogi miały kształt wydłużonych, lekko wygiętych elementów, czasem dodatkowo łączonych poprzecznymi szczebelkami dla zwiększenia stabilności. Wiele egzemplarzy posiadało dolną półkę – praktyczne rozwiązanie do przechowywania czasopism i gazet.
Komoda Jamnik
Ostatnim meblem, który warto wypatrywać w komisach meblowych, jest Komoda Jamnik. Tak jak w przypadku stolika Jamnik, jej charakterystyczne nóżki nawiązują do jamnika. Komoda Jamnik to doskonałe połączenie praktyczności z wyjątkowym stylem epoki PRL. To mebel, który doda wnętrzu nie tylko funkcjonalności, ale także niepowtarzalnego charakteru. Korpus komody wykonywano z płyty wiórowej fornirowanej, a fronty szuflad zdobiono pionowymi listwami lub szczebelkami. Uchwyty były najczęściej mosiężne, czasem z imitacją drewna. Komoda Jamnik produkowana była w różnych wariantach – od niższych, trzyszufladowych, po wyższe modele z dodatkowymi drzwiczkami. Przy zakupie w komisie warto sprawdzić stan szuflad – oryginalne prowadnice drewniane powinny zachować płynność ruchu.
Jak rozpoznać oryginalne egzemplarze
Przy poszukiwaniu mebli z PRL-u w komisach meblowych zwróć uwagę na pieczęcie fabryczne i etykiety producenta – zazwyczaj umieszczano je na spodzie siedzisk, wewnętrznej stronie szuflad lub tylnej ścianie korpusu. Oryginalne meble charakteryzują się solidną konstrukcją z litego drewna lub wysokogatunkowej płyty. Sprawdź jakość połączeń – powinna być widoczna precyzja wykonania bez użycia nowoczesnych złączy systemowych. Tapicerka często nosi ślady użytkowania, ale sama konstrukcja powinna pozostać stabilna. Warto połączyć te poszukiwania z przemyśleniem połączenia antyków z nowoczesnymi meblami, by stworzyć spójną aranżację.
Renowacja czy pozostawienie w oryginalnym stanie
Po odnalezieniu mebla z PRL-u pojawia się dylemat – czy poddać go renowacji, czy zachować autentyczny wygląd z patyną czasu. Oryginalna tapicerka i wykończenia podnoszą wartość kolekcjonerską, jednak często wymagają odświeżenia ze względów praktycznych. Jeśli zdecydujesz się na wymianę tapicerki, staraj się dobierać tkaniny zbliżone kolorystyką i strukturą do oryginalnych – welury, buklé, tkaniny z charakterystycznym splotem. Fornir drewniany można odświeżyć poprzez delikatne oszlifowanie i ponowne lakierowanie, ale unikaj agresywnych metod, które zniszczą patynę. W przypadku uszkodzeń konstrukcyjnych warto skonsultować się ze stolarzem specjalizującym się w meblach zabytkowych. Czasem jednak lepiej zaakceptować drobne niedoskonałości – stanowią one dowód autentyczności i historii mebla.